Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2025 yılına ilişkin Sektör Bilançoları İstatistiklerini yayımladı. Türkiye genelinde 1 milyon 150 bin 191 firmanın verilerinin değerlendirildiği araştırma, şirketlerin satış, kârlılık ve finansal yapısına ilişkin önemli göstergeler ortaya koydu.

Buna göre şirketlerin toplam net satışları 107,7 trilyon TL olarak gerçekleşti. Firmaların dönem net kârı ise 2,2 trilyon TL seviyesinde hesaplandı.

Türkiye genelinde 1 milyon 150 bin 191 firmanın verilerinin değerlendirildiği çalışmaya göre, şirketlerin toplam net satışları 107,7 trilyon TL’ye ulaştı. Firmaların dönem net kârı ise 2,2 trilyon TL olarak hesaplandı. Sektörler bazında en yüksek net kâr imalat sanayisinde görülürken, ulaştırma ve depolama sektörü en yüksek net zararı kaydetti.

Sektör Bilançoları İstatistikleri, Kurumlar Vergisi mükelleflerinin bilanço ve gelir tabloları kullanılarak, Avrupa Topluluğunda Ekonomik Faaliyetlerin İstatistiki Sınıflaması Revizyon 2.1’e (NACE Rev. 2.1) göre hazırlandı.

Firma sayısında ticaret sektörü ilk sırada

2025 yılı verilerinde toplam 1 milyon 150 bin 191 firma yer aldı.

Sektörler içinde en fazla firma, 356 bin 973 şirketle toptan ve perakende ticaret alanında faaliyet gösterdi. İmalat sektöründeki firma sayısı ise 185 bin 933 olarak kayıtlara geçti.

Buna göre bilanço istatistikleri kapsamındaki firmaların yaklaşık üçte biri toptan ve perakende ticaret sektöründe yer aldı.

Toplam aktifler 124 trilyon TL’ye yaklaştı

Şirketlerin konsolide bilanço verilerine göre, 2025 yılında toplam aktif büyüklüğü 123 trilyon 970 milyar 539 milyon TL’ye ulaştı.

Kısa ve uzun vadeli yabancı kaynakların toplamı 67 trilyon 229 milyar 429 milyon TL olurken, firmaların toplam öz kaynakları 56 trilyon 741 milyar 110 milyon TL olarak hesaplandı.

Toplam aktif büyüklüğünde 33 trilyon 54 milyar 231 milyon TL ile imalat sektörü başı çekti. Bu sektörü 25 trilyon 89 milyar 616 milyon TL ile toptan ve perakende ticaret takip etti.

Öz kaynaklarda da imalat önde

İmalat sektöründeki firmaların toplam öz kaynakları 15 trilyon 425 milyar 939 milyon TL olarak gerçekleşti.

Toptan ve perakende ticaret sektörünün öz kaynakları 8 trilyon 793 milyar 885 milyon TL olurken, mesleki, bilimsel ve teknik faaliyetlerde bu tutar 8 trilyon 446 milyon TL olarak kaydedildi.

En yüksek net kâr imalat sektöründe

Sektörlerin toplam dönem net kârı 2025 yılında 2 trilyon 237 milyar 612 milyon TL oldu.

İmalat sektörü 873 milyar 989 milyon TL net kârla ilk sırada yer aldı. Toptan ve perakende ticaret sektörünün net kârı 676 milyar 724 milyon TL, inşaat sektörünün net kârı ise 229 milyar 69 milyon TL olarak gerçekleşti.

Öte yandan ulaştırma ve depolama sektörü 107 milyar 223 milyon TL net zarar açıkladı. Gayrimenkul faaliyetlerinde ise 43 milyar 693 milyon TL net zarar kaydedildi.

Şirketlerin net satışları 107,7 trilyon TL

Sektör Bilançoları İstatistikleri kapsamındaki firmaların toplam net satışları 2025 yılında 107 trilyon 724 milyar 696 milyon TL’ye yükseldi.

Şirketlerin aynı dönemdeki toplam faaliyet kârı ise 5 trilyon 571 milyar 364 milyon TL olarak hesaplandı.

The post TÜRKİYE’DE ŞİRKETLERİN 2025 BİLANÇOSU BELLİ OLDU first appeared on Ekonomi Ajandası.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), Ağustos 2026 Konut Fiyat Endeksi verilerini açıkladı.

Konut Fiyat Endeksi, ağustos ayında bir önceki aya göre yüzde 0,9 oranında arttı. KFE, bir önceki yılın aynı ayına göre nominal olarak yüzde 23 oranında arttı, reel olarak ise yüzde 6,5 oranında azaldı.

Konutta son 30 ayın 29’unda reel düşüş yaşandı.

İstanbul, Ankara ve İzmir’de konut fiyatları arttı

Ağustos ayında İstanbul, Ankara ve İzmir’de KFE bir önceki aya göre sırasıyla yüzde 1,9, yüzde 1,5 ve yüzde 2,7 arttı.

Endeks değerleri bir önceki yılın aynı ayına göre İstanbul’da yüzde 26,3, Ankara’da yüzde 24,8 ve İzmir’de yüzde 23,3 yükseldi.

Bölgelere göre yıllık konut fiyat endeksi değişiminde en yüksek artış yüzde 27,0 ile Bingöl, Elazığ, Malatya, Tunceli, Van, Bitlis, Hakkâri ve Muş bölgesinde gerçekleşti.

En düşük yıllık artış ise yüzde 13,0 ile Edirne, Kırklareli ve Tekirdağ bölgesinde görüldü.

Yeni Kiracı Kira Endeksi yüzde 26,4 arttı

Yeni Kiracı Kira Endeksi (YKKE), ağustosta bir önceki aya göre yüzde 2,3 arttı.

Endeks, bir önceki yılın aynı ayına göre nominal olarak yüzde 26,4 yükselirken, reel olarak yüzde 3,9 azaldı.

YKKE, İstanbul, Ankara ve İzmir’de ağustosta bir önceki aya göre sırasıyla yüzde 4,9, yüzde 2,6 ve yüzde 5,4 arttı.

Endeks değerleri yıllık bazda İstanbul’da yüzde 34,5, Ankara’da yüzde 28,3 ve İzmir’de yüzde 25,5 yükseldi.

Bölgelere göre yıllık yeni kiracı kira endeksi değişiminde en yüksek artış yüzde 34,5 ile İstanbul bölgesinde, en düşük artış ise yüzde 17,3 ile Edirne, Kırklareli ve Tekirdağ bölgesinde kaydedildi.

The post KONUT FİYATLARINDA REEL DÜŞÜŞ SÜRÜYOR first appeared on Ekonomi Ajandası.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Temmuz 2026 dönemine ilişkin Hizmet Üretim Endeksi verilerini açıkladı. Buna göre hizmet üretim endeksi, temmuz ayında geçen yılın aynı ayına göre yüzde 3 arttı.

Yıllık bazda hizmet sektörlerinin büyük bölümünde üretim artışı gerçekleşirken, bazı alanlarda düşüş görüldü.

En yüksek artış bilgi ve iletişim hizmetlerinde

Yıllık bazda en yüksek artış yüzde 7,9 ile bilgi ve iletişim hizmetlerinde gerçekleşti. Bu sektörü yüzde 5,5 artışla mesleki, bilimsel ve teknik hizmetler, yüzde 5,3 artışla konaklama ve yiyecek hizmetleri izledi.

Ulaştırma ve depolama hizmetlerinde ise yıllık artış yüzde 2,8 oldu.

Buna karşılık gayrimenkul hizmetlerinde yüzde 5,2, idari ve destek hizmetlerinde ise yüzde 3,3 düşüş kaydedildi.

Hizmet üretimi aylık bazda da arttı

Hizmet üretim endeksi temmuz ayında bir önceki aya göre yüzde 1 yükseldi.

Aylık bazda en yüksek artış yüzde 3,1 ile mesleki, bilimsel ve teknik hizmetlerde gerçekleşti. Konaklama ve yiyecek hizmetleri yüzde 2,3, gayrimenkul hizmetleri yüzde 1,3, bilgi ve iletişim hizmetleri yüzde 0,9, idari ve destek hizmetleri ise yüzde 0,2 arttı.

Ulaştırma ve depolama hizmetlerinde ise aylık bazda yüzde 0,1 düşüş görüldü.

İki sektörde gerileme dikkat çekti

Temmuz verilerinde yıllık bazda genel artış eğilimine rağmen gayrimenkul ile idari ve destek hizmetleri sektörlerindeki gerileme dikkat çekti. Buna karşılık özellikle bilgi ve iletişim ile mesleki, bilimsel ve teknik hizmetlerdeki yükseliş, hizmet üretimindeki artışın temel unsurları arasında yer aldı.

The post HİZMET ÜRETİMİ TEMMUZDA YÜZDE 3 ARTTI first appeared on Ekonomi Ajandası.

İtibar, Türkiye’de iş dünyasının en sık kullandığı kavramlardan biri. Markalar güveni, kaliteyi, toplumsal faydayı ve değerlerini anlatıyor; kurumlar itibarlarını ölçüyor, yönetiyor, korumaya çalışıyor. Ancak bütün bu anlatıların sonunda daha basit bir soru kalıyor: Toplum gerçekten neye itibar ediyor?

Bu sorunun cevabı, markaların kendileri hakkında ne söylediğinde değil, toplumun onları kendi zihninde nereye koyduğunda saklı. Üstelik bu kanaat, çoğu zaman büyük kampanyalardan çok daha sıradan anlarda oluşuyor: alınan ürünün kalitesinde, verilen sözün tutulmasında, ödenen paranın karşılığında, yaşanan bir müşteri deneyiminde.

KISA LİSTEYİ TOPLUM SEÇTİ 

MediaCat ve Veri Enstitüsü işbirliğiyle bu yıl ilk kez gerçekleştirilen Gryphus İtibar Araştırması, Türkiye’de itibarın nasıl oluştuğunu yalnızca markaların kendileri hakkında söylediklerinden değil, toplumun kendiliğinden verdiği yanıtlardan hareketle iki aşamada ölçümledi.

Nisan 2026’da yürütülen birinci aşamada, Türkiye’nin 18 yaş üstü nüfusunu temsil eden iki bin 400 kişiye hiçbir marka listesi gösterilmeden, her sektörde en itibarlı buldukları ilk üç marka açık uçlu olarak soruldu. Yanıtlar yalnızca kaç kişinin markayı andığına göre değil, kaçıncı sırada andığına göre de ağırlıklandırıldı. Böylece araştırmanın kısa listesini araştırmacılar değil, toplum oluşturdu. Temmuz 2026’da gerçekleştirilen ikinci aşamada, birinci aşamadan çıkan 40 finalist marka bu kez tamamen ayrı ve bağımsız bir dört bin kişilik örneklem tarafından güven, saygı, kalite ve sosyal sorumluluk boyutlarında, 0-10 aralığında değerlendirildi.

Altı bin 400 kişinin iki bağımsız aşamada verdiği yanıtların sonunda, 10 kategoride öne çıkan Türkiye’nin en itibarlı markaları şöyle sıralandı:

Türkiye’nin en itibarlı markaları

• Akaryakıt – Shell (86,3)
• Bankacılık – Türkiye İş Bankası (82,1)
• E-ticaret – Trendyol (85,1)
• Gıda Takviyesi – Orzax/Ocean (79,4)
• GSM – Turkcell (79,6)
• Holding – Koç Holding (82,9)
• Kargo – Yurtiçi Kargo (78,4)
• Market – Migros (84,5)
• Otomotiv – Mercedes-Benz (90,5)
• Sigortacılık – Allianz Sigorta (82,0)

SOSYAL SORUMLULUK İLETİŞİMİ, TEK BAŞINA İTİBAR ÜRETMİYOR

Ortaya çıkan tablo, Türkiye’de itibarın nasıl kurulduğuna ilişkin ezberleri sorguluyor: Markaların toplum nezdindeki itibarı, anlattıkları hikâyeden çok, teslim ettikleri iş üzerinden şekilleniyor.

Araştırmada 40 marka içinde en yüksek puanı alan boyut 31 markada kalite olurken, en düşük puanı alan boyut çoğunlukla sosyal sorumluluk oldu. Markalar genelinde kalite ortalaması 10 üzerinden 7,28’e ulaşırken sosyal sorumluluk 6,94’te kaldı. Bu sonuç, toplumun markalardan toplumsal fayda beklemediğini değil; sosyal fayda söyleminin, markanın temel işindeki performansla desteklenmediğinde itibara aynı ölçüde dönüşmediğini gösteriyor.

Başka bir ifadeyle, itibarın taşıyıcı kolonu verilen söz değil, teslim edilen iş. Kalite, güven ve saygı günlük deneyimin içinde karşılık bulmadığında, iletişim yoluyla kurulan itibar anlatısının tek başına yeterli olmadığı görülüyor.

Araştırmanın ortaya koyduğu bir diğer dikkat çekici sonuç ise marka ile temas sıklığının itibar değerlendirmesini değiştirmesi. Tüketicinin markayla daha sık, daha rutin ve daha doğrudan fiyat üzerinden karşılaştığı kategoriler, itibar açısından daha zorlu bir sınavdan geçiyor. Otomotivde seyrek ve yüksek bedelli bir deneyim üzerinden kurulan marka ilişkisi ile markette haftada birkaç kez raf ve etiket üzerinden kurulan ilişki aynı itibar dinamiklerini üretmiyor.

Bu nedenle Gryphus sonuçları, kategoriler arasında basit bir “en itibarlı marka” sıralaması sunmuyor. Her kategorinin rekabet yoğunluğu, marka sayısı ve toplumla temas biçimi farklı. Dolayısıyla araştırmanın asıl sorusu, hangi markanın daha yüksek puan aldığı kadar, toplumun o markaya neden itibar ettiği.

İTİBARIN SİMGELERİ 24 EYLÜL’DE GRYPHUS SUMMIT’TE 

Araştırmaya adını veren Gryphus, Anadolu’dan Orta Asya’ya uzanan geniş bir coğrafyada farklı kültürlerde karşılık bulan; kartalın başı ve kanatlarıyla aslanın gövdesini bir araya getiren mitolojik figürden geliyor. Aslan yeryüzünün gücünü, kuvveti ve hâkimiyeti; kartal ise gökyüzünü, görüşü ve yüksekten bakabilme yetisini temsil ediyor. Bu birleşim, araştırmanın itibar yaklaşımını da yansıtıyor. Çünkü itibar, tek bir özelliğin ya da tek bir anlatının sonucu değil; farklı güçlerin birleşiminden doğan, zaman içinde biriken ve toplumun gözünde karşılık bulan bir değer.

Araştırmanın tüm bulguları ve kategori bazındaki detaylı kırılımları MediaCat Eylül sayısında yayımlandı. Araştırmanın ortaya koyduğu verilerin arkasındaki hikâyeler ise 24 Eylül’de Hilton Istanbul Bosphorus’ta düzenlenecek Gryphus Summit’te ele alınacak.

İş dünyasına yol gösterecek içgörülerin paylaşılacağı zirvede, marka dünyasının yanı sıra sanattan bilime, spordan ekonomiye Türkiye’nin farklı alanlarda itibar kazanmış isimleri bir araya gelecek. Gryphus Summit, itibarı yalnızca markaların değil, farklı alanlarda iz bırakan kişi ve kurumların deneyimleri üzerinden tartışmaya açacak.

The post TÜRKİYE’NİN EN İTİBARLI MARKALARI BELLİ OLDU! first appeared on Ekonomi Ajandası.

The post TÜRKİYE’DE ÇALIŞMA HAYATI DEĞİŞİYOR first appeared on Ekonomi Ajandası.

Emeklilikte çalışma döneminde elde edilen gelirin ne kadarının korunabildiği, ülkelerin emeklilik sistemleri arasındaki önemli farklılıklardan biri olarak öne çıkıyor.

Visual Capitalist’in OECD verilerinden derlediği araştırmaya göre, Türkiye’de ortalama gelirle çalışan bir kişinin emekli olduğunda elde edeceği brüt emekli geliri, çalışma dönemindeki kazancının yüzde 69,1’ine karşılık geliyor.

Bu oranla Türkiye, araştırmaya dahil edilen 38 ülke arasında 11. sırada bulunurken, OECD ortalaması yüzde 52 olarak hesaplandı.

Türkiye birçok gelişmiş ekonominin önünde

Türkiye’nin yüzde 69,1’lik emekli aylığı ikame oranı, birçok gelişmiş ekonominin üzerinde bulunuyor.

Almanya’da bu oran yüzde 42,1, ABD’de yüzde 39,7, İngiltere’de yüzde 44,7 ve Japonya’da yüzde 36,5 seviyesinde.

Türkiye’nin hemen önünde ise yüzde 69,6 ile Meksika yer alıyor.

Listenin zirvesinde İspanya bulunuyor. İspanya’da brüt emekli aylığı ikame oranı yüzde 80,4 olurken, Yunanistan yüzde 79,6 ile ikinci sırada yer aldı.

Lüksemburg yüzde 75,6, Kolombiya yüzde 74,8 ve Hollanda yüzde 74,7 ile ilk sıralarda yer alan diğer ülkeler oldu.

Türkiye OECD ortalamasının 17,1 puan üzerinde

Türkiye’nin yüzde 69,1’lik oranı, OECD ortalamasının 17,1 puan üzerinde bulunuyor.

Araştırmada Avusturya yüzde 74,1, Danimarka yüzde 72,7, Portekiz yüzde 72,4, İtalya yüzde 70,6 ve Meksika yüzde 69,6 ile Türkiye’nin önünde yer aldı.

Listenin en alt sırasında ise yüzde 17,4 ile Litvanya bulunuyor. İrlanda yüzde 24,3, Polonya yüzde 28,6 ve Estonya yüzde 29,3 ile en düşük oranlara sahip ülkeler arasında.

Oran neyi ifade ediyor?

Araştırmada kullanılan brüt emekli aylığı ikame oranı, emekli maaşının emeklilik öncesindeki kazanca oranını gösteriyor. Hesaplamalar vergi ve sosyal güvenlik kesintileri öncesindeki brüt gelirler üzerinden yapılıyor.

Veriler, 2024 yılında 22 yaşında çalışma hayatına başlayan ve ortalama gelir elde eden bir çalışanın tam kariyer sonrasındaki emeklilik gelirini esas alıyor.

Zorunlu kamu ve özel emeklilik sistemlerinin dahil edildiği hesaplamada gönüllü özel emeklilik tasarrufları ise kapsam dışında tutuluyor.

Bu nedenle yüzde 69,1’lik oran, Türkiye’deki her emeklinin bugün aldığı maaşın çalışma dönemindeki ücretinin yüzde 69,1’i olduğu anlamına gelmiyor. Oran, ülkelerin emeklilik sistemlerinin ortalama gelirli ve tam kariyer yapan bir çalışanın gelirini emeklilikte ne ölçüde koruduğunu karşılaştırıyor.

Ekonomik büyüklük tek belirleyici değil

Araştırmanın ortaya koyduğu sonuçlardan biri de ülkelerin ekonomik büyüklüğü ile emeklilikte gelir ikame oranının doğrudan aynı seviyede olmadığı.

Türkiye ve Meksika yaklaşık yüzde 70’lik oranlarla üst sıralarda yer alırken, Almanya, ABD ve Japonya gibi büyük ekonomiler daha düşük oranlarda bulunuyor.

Bu durum, emeklilikte gelir kaybının yalnızca ülkenin ekonomik büyüklüğüyle değil, emeklilik sisteminin yapısı ve uygulanan politikalarla da yakından ilişkili olduğunu gösteriyor.

The post EMEKLİLİKTE TÜRKİYE’NİN GELİR KORUMA ORANI DİKKAT ÇEKTİ first appeared on Ekonomi Ajandası.

TİM Başkanı Mustafa Gültepe, 2026’nın ilk yarısında küresel mal ticaretinin yüzde 12,5 büyürken Türkiye’nin ihracat artışının yüzde 3,6’da kaldığını açıkladı. Pazar payı kaybının yaşandığı bu dönemde doğru ülkeyi seçmek KOBİ için hayati. 72 ülkede reklam yürüten dijital pazarlama uzmanı Gökhan Aralık, dijital reklam verisiyle pazar testi yöntemini anlattı.

Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) verilerine göre Türkiye’nin ocak-ağustos 2026 ihracatı yüzde 4 artışla 185 milyar dolara ulaştı; yıllıklandırılmış ihracat 280,3 milyar dolar oldu. Ancak TİM Başkanı Mustafa Gültepe, 2026’nın ilk yarısında küresel mal ticaretinin yüzde 12,5 arttığının tahmin edildiğini, Türkiye’nin aynı dönemdeki artışının ise yüzde 3,6’da kaldığını belirterek yüksek maliyetlerin Türkiye’nin küresel ihracattan aldığı payı düşürdüğünü açıkladı.

Gültepe, ağustos ayında yedi ticaret heyeti, bir alım heyeti ve sekiz fuar katılımı organize ettiklerini bildirdi. Fuar ve heyet, ihracatçının pazar keşfinde hâlâ ana araç.

“Fuara gitmeden önce on ülkeyi bir ayda test etmek mümkün”

Dijital pazarlama uzmanı Gökhan Aralık, 23 dilde 72 ülkeye yönelik reklam çalışmalarından edindiği deneyimi şöyle aktardı: “Bir üretici ürününü on ülkede aynı anda, her birine küçük bir bütçeyle tanıtıyor. Bir ay sonra elinde bir tablo oluyor: Hangi ülkede kaç kişi tıkladı, kaç kişi form doldurdu, bir potansiyel müşteri kaça mal oldu. Fuar için ödenecek paranın küçük bir kısmıyla, fuarın veremeyeceği netlikte bir cevap alıyor.”

“Herkesin ‘oraya satarım’ dediği ülke en pahalı müşteriyi getiriyor”

Gökhan Aralık’a göre sonuçlar çoğu zaman beklentiyi ters yüz ediyor: “Sezgiyle seçilen ülke en pahalı talebi verebiliyor; akla gelmeyen bir ülke en ucuz ve en nitelikli talebi verebiliyor. Pazar payı kaybettiğimiz bir dönemde ilk yılı yanlış ülkeye harcamak KOBİ için telafisi zor bir hata.”

Aralık, yöntemin sınırlarını da hatırlattı: “Reklam verisi ‘kim ilgileniyor’ sorusunu cevaplıyor, ‘kim ödüyor’ sorusunu değil. İkinci aşama gümrük, lojistik ve ödeme koşulları. Ama sıralama bu olmalı: Önce veriyle daralt, sonra sahaya git. Tersini yapan işletme on ülkenin lojistiğini araştırıp dokuzunu boşa harcıyor.”

The post KÜRESEL TİCARET %12,5 BÜYÜDÜ, TÜRKİYE %3,6’DA KALDI! first appeared on Ekonomi Ajandası.

Son günlerde sosyal medya ve bazı basın kuruluşlarında, kredi kartı limitlerinin yeniden düzenleneceği yönünde iddialar gündeme geldi. İddialarda bankaların limit belirlerken yalnızca müşterilerin beyan ettiği geliri değil; gerçek gelir, mevcut borçlar ve kredi puanı gibi kriterleri de dikkate alacağı öne sürüldü.

Ayrıca SGK ile entegre bir sistem kurulacağı, Türkiye Bankalar Birliği Risk Merkezi’ndeki borç bilgileriyle birlikte kişilerin gerçek gelirlerinin tespit edilerek kredi kartı limitlerinin yeniden belirleneceği iddia edildi.

BDDK: Yeni karar bulunmuyor

Gündeme gelen iddiaların ardından BDDK’dan açıklama geldi. Kurum, kredi kartı limitlerine ilişkin çalışmaların bankalar ve ilgili kamu kurumlarıyla iş birliği içinde sürdüğünü ancak şu an için yeni bir karar alınmadığını belirtti.

BDDK açıklamasında, kredi kartı limitlerine ilişkin düzenlemeler kapsamında teknik ve idari çalışmaların devam ettiği, “Mevcut durum itibarıyla, söz konusu düzenlemelere ilişkin alınmış yeni bir karar bulunmamaktadır” ifadelerine yer verildi.

Düzenleme nasıl hayata geçebilir?

Sektör kaynaklarına göre kredi kartı limitlerinde yeni bir düzenleme yapılması halinde öncelikle BDDK tarafından bir taslak hazırlanması ve sektör temsilcilerinin görüşlerinin alınması gerekiyor.

Bu nedenle, yüksek limitli kredi kartlarının otomatik olarak düşürüleceği yönündeki mevcut iddiaların şu aşamada kesinleşmiş bir düzenleme olarak değerlendirilmemesi gerekiyor.

Önceki düzenleme gündeme gelmişti

Yılın ilk aylarında kredi kartı limitlerine yönelik yeni bir düzenleme yapılacağına ilişkin çalışmalar kamuoyunun gündemine gelmişti. Ancak son dönemde yeniden yayılan “kredi kartı limitleri düşürülecek” iddiaları üzerine yapılan açıklamalar, şu an itibarıyla yeni bir karar bulunmadığını ortaya koyuyor.

Özetle: Mevcut açıklamalara göre kredi kartı limitlerinin toplu şekilde düşürülmesine yönelik alınmış yeni bir karar bulunmuyor. Konuyla ilgili teknik ve idari çalışmalar ise devam ediyor.

The post KREDİ KARTI LİMİTLERİ DÜŞÜRÜLECEK Mİ? first appeared on Ekonomi Ajandası.

INAN Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Bahar Taşkın Öztürk, Özbekistan’ın Semerkant kentinde gerçekleştirilen 12. IPU Genç Parlamenterler Küresel Konferansı’nda konuşmacı olarak yer aldı.

Gerçekleşen konferansta “Gençlerin Ekonomik Hakları ve Belirsiz Bir Gelecekte İstihdam” başlıklı oturumda konuşan Öztürk; gençlerin iş hayatına katılımının önündeki yapısal engellere, yapay zekanın başlangıç seviyesi işler üzerindeki etkisine ve bakım politikalarının kapsayıcı istihdam açısından önemine dikkat çekti.

Konuşmasında, gençlerin çalışma hayatına hazır olup olmadığını sorgulamanın tek başına yeterli olmadığını belirten Öztürk, “İş dünyası gençlere hazır mı?” sorusunun da gündeme alınması gerektiğini ifade etti.

İstihdam tek başına ekonomik güvence sağlamıyor

Konferansta paylaşılan verilere göre dünya genelindeki gençlerin yüzde 25’i ne eğitimde ne de istihdamda yer alıyor. Gençlerin işsiz kalma olasılığı yetişkinlere kıyasla yaklaşık 3,4 kat daha yüksek seyrederken, düşük ve alt-orta gelirli ülkelerde çalışan her 10 gençten yaklaşık 9’u kayıt dışı işlerde çalışıyor.

Bu tablonun yalnızca genç istihdama yönelik net bir bakış açısı olmayacağını belirten Bahar Taşkın Öztürk, “Gençlerin istihdama katılımını yalnızca işe yerleşme rakamlarıyla ölçemeyiz. Nasıl bir işte çalıştıklarına, ne kadar kazandıklarına, hangi sosyal güvencelere sahip olduklarına ve çalışma hayatında kalıp kalamadıklarına da bakmalıyız. Kurumların yetenek, potansiyel ve çeşitliliğe önem verdiklerini açıklaması kıymetli; ancak gerçek erişim, işe alım sonuçları değiştiğinde sağlanabilir. Niyetleri değil, gençlerin gerçekten kapıdan içeri girip giremediğini ölçmeliyiz.” dedi.

Yapay zekâ gençlerin deneyim kazanma yollarını değiştiriyor

Yapay zekânın genç istihdamı üzerindeki etkilerine de değinen Öztürk, teknolojinin başlangıç seviyesi işleri tamamen ortadan kaldırmasının tek risk olmadığını dile getirdi. İlk taslakların hazırlanması, temel analiz, basit kodlama ve müşteri taleplerinin sınıflandırılması gibi genç çalışanların deneyim kazandığı görevlerin giderek daha fazla otomasyona devredildiğine dikkat çekti.

Öztürk, “Yapay zekâ, başlangıç seviyesindeki işleri tümüyle ortadan kaldırmayabilir; ancak bu işlerin gerektirdiği yetkinlikleri ve öğrenme süreçlerini şimdiden değiştiriyor. Gençlerin deneyim kazandığı işleri otomatikleştiriyorsak, bu deneyimin nasıl kazanılacağını da yeniden tasarlamak zorundayız. Aksi hâlde gençler yalnızca ilk işlerini değil, ilk öğrenme fırsatlarını da kaybedebilir.” dedi.

Genç kadınların istihdama katılımında bakım politikaları belirleyici
Türkiye’de 15-24 yaş aralığındaki gençlerin yüzde 23,3’ünün ne eğitimde ne de istihdamda bulunduğunu aktaran INAN Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Bahar Taşkın Öztürk, bu oranın genç kadınlarda yüzde 30,9’a yükseldiğini belirtti. Bakım hizmetlerinin yalnızca bir sosyal politika alanı değil, iş gücü piyasasının temel unsurlarından biri olarak görülmesi gerektiğini söyledi.

Anneliğe yönelik koruyucu düzenlemelerin önemini koruduğunu vurgulayan Öztürk, bakım politikalarının yalnızca kadınlar üzerinden tasarlanmasının bakım sorumluluğunun kim tarafından üstlenileceğine ilişkin mevcut eşitsizlikleri güçlendirebileceğini ifade etti. Öztürk, koruyucu uygulamaların azaltılması yerine bakım sisteminin daha geniş, erişilebilir ve eşitlikçi bir yapıya kavuşturulması gerektiğini dile getirdi.

Uyum tek taraflı bir sözleşme olamaz

Gençlerin çalışma hayatına geçişini kolaylaştırmak için parlamenterlere ve karar vericilere üç temel alanda çağrıda bulunan Öztürk; giriş pozisyonlarında [BT1] deneyim şartlarının kaldırılmasını, ücretli staj ve ilk iş programlarının kamu ile işverenler tarafından birlikte desteklenmesini, sosyal koruma ve bakım altyapısının gençlerin günümüzdeki çalışma ve yaşam biçimleriyle uyumlu hâle getirilmesini önerdi.

Bahar Taşkın Öztürk sözlerini, “Uyum tek taraflı bir sözleşme olamaz. Gençlerin değişen dünyaya uyum sağlamasını beklerken hükümetlerin, işverenlerin ve kurumların da dönüşmesi gerekiyor. Başarıyı açıklamalarla değil; kimin işe alındığı, kimin işinde kalabildiği, ne kadar kazandığı ve kimin daha başlangıçta sistemin dışında kaldığı üzerinden değerlendirmeliyiz. Gençlerin yalnızca hazırlanmasını değil, geleceğin çalışma hayatına gerçekten katılabilmesini sağlamalıyız.” mesajıyla tamamladı.

The post İŞ DÜNYASI GENÇLERE NE KADAR HAZIR? first appeared on Ekonomi Ajandası.

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Türkiye ekonomisinin 3 yıllık yol haritası niteliğindeki Orta Vadeli Programı (OVP) Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’nde düzenlenen toplantıda açıkladı. 2027-2029 dönemini kapsayan Orta Vadeli Program, Resmi Gazete’de de yayımlandı.

Buna göre Cevdet Yılmaz, 2026’da yüzde 3,3 olmasını bekledikleri büyümenin kademeli olarak güçlenerek 2027’de yüzde 4,2’ye, 2028’de yüzde 4,6’ya ve 2029’da yüzde 5’e ulaşmasını öngördüklerini bildirdi.

Yılmaz, 2026’da yüzde 28,4 olarak gerçekleşmesini öngördükleri enflasyonun ise 2027’de yüzde 21’e, 2028’de yüzde 13,5’e ve 2029’da yüzde 9’a gerilemesini hedeflediklerini belirtti.

Yılmaz ayrıca OVP’nin seçimlerin zamanında yapılacağı varsayımıyla hazırlandığını belirterek, “Seçimi öne alacaksa Meclis’in takdirinde” dedi.

Toplantıda OVP’nin enflasyon hedeflerine ilişkin değerlendirmelerde bulunan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Başkanı Karahan, enflasyon verilerinde son dönemde para politikasının etkileyebildiği alanlarda olumlu gelişmeler görüldüğünü belirtti.

Hazine ve Maliye Bakanı Şimşek ise finansmana erişimi ve üretken kapasiteyi güçlü şekilde desteklediklerini belirterek, KOBİ kredilerinin toplam krediler içindeki payının yüzde 27’ye çıktığını söyledi.

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz’ın konuşmasından öne çıkanlar şöyle:

Dünya ekonomisi son dönemde ekonomik, teknolojik gelişmelerin iç içe geçtiği öngörülebilirliğin azaldığı bir dönemden geçmektedir. Bölgemizde yaşanan savaşın etkileri bir çok alanda hissetmedir. Geleneksel tarife artışların yanında küresel belirsizlikler de OVP’yi etkilemektedir.

Geçtiğimiz OVP’de gündeme gelen Küresel Büyüme Tahmini aşağı doğru güncellenmiştir. Avro Bölgesi büyümesi yüzde 1,2’den yüzde 0,9’a gerilemiştir. Savaşın devam ettiği MENA Bölgesi büyümesi yüzde 3,5’ten yüzde -0,5’e inmiştir. Küresel Büyüme yüzde 3,1’den yüzde 3,0’a inmiştir.

2026 büyüme ve enflasyon beklentilerinde güncelleme

Yeni OVP’de 2026 yılı ekonomik büyüme tahminimizi, önceki programdaki yüzde 3,8 seviyesinden yüzde 3,3’e düşürdük. Sanayi büyümesi tahminimizi de yüzde 4,0’tan yüzde 2,3’e çektik.

Önceki OVP’de yüzde 16 olarak öngörülen 2026 yıl sonu TÜFE tahminimizi, yeni programda yüzde 28,4’e yükselttik.

Dış ticaret açığı tahminimizi 96 milyar dolardan 105 milyar dolara yükseltirken, enerji ithalatı beklentimizi 63 milyar dolardan 71 milyar dolara çıkardık. Turizm gelirleri tahminimizi ise 68 milyar dolardan 65 milyar dolara düşürdük.

Cari açığın GSYH’ye oranına ilişkin tahminimizi de yüzde 1,3’ten yüzde 2,6’ya yükselttik.

Böylece yeni OVP’de 2026 için önceki programa kıyasla daha düşük büyüme ve sanayi üretimi, daha yüksek enflasyon, dış ticaret açığı ve cari açık öngörüsü ortaya koyduk.

Rezerv artışı dış şoklara karşı dayanıklılığı artırdı

Uyguladığımız ekonomi politikalarının meyvelerini verdiğini görüyoruz. Brüt rezervlerimiz 89,7 milyar dolarlık artışla 188,2 milyar dolar seviyesine yükseldi.

Ekonomimizin dış şoklara karşı direncinin arttığını görüyoruz. Türkiye’nin risk primindeki (CDS) iyileşmeye de dikkat çekmek istiyorum. 700 baz puan seviyelerinden 220’nin altına gerileyen risk primimiz, hem kamu hem de özel sektörün borçlanma maliyetlerini ve faiz yükünü önemli ölçüde hafifletti.

Savaş, enflasyonu 7 puan yükseltti

Enflasyonla mücadelede önemli mesafe katettik. Mayıs 2024’te yüzde 75,5 seviyesine yükselen enflasyon, uyguladığımız politikalarla belirgin düşüş eğilimine girmiştir. Enflasyonda düşüş eğilimi savaş koşullarının oluşturduğu arz yönlü baskılar nedeniyle geçici olarak yataylaştı. Savaşın enflasyona maliyeti 7 puan olarak hesaplandı.

İhracatta katma değerli dönüşüm güçleniyor

Küresel talepteki yavaşlamaya rağmen yıllıklandırılmış ihracatımız, ağustos ayı itibarıyla 280 milyar dolar seviyesine ulaştı. İhracatımızın teknolojik kompozisyonundaki güçlenme de dikkat çekiyor. Orta ve yüksek teknolojili ürünlerin payı yüzde 40’tan yüzde 44,1 seviyesine çıktı. Bu durum, ihracatımızda katma değer odaklı bir dönüşümü simgeliyor.

2027–2029 Orta Vadeli Programı

2026’da yüzde 3,3 olmasını beklediğimiz büyümenin, kademeli olarak güçlenerek 2027’de yüzde 4,2’ye, 2028’de yüzde 4,6’ya ve 2029’da yüzde 5’e ulaşmasını öngörüyoruz.

2026’da yüzde 28,4 olarak gerçekleşmesini öngördüğümüz enflasyonun, 2027’de yüzde 21’e, 2028’de yüzde 13,5’e ve 2029’da yüzde 9’a gerilemesini hedefliyoruz.

İşsizlik tahmini 2027 yılı için yüzde 8,0, 2028 yılı için yüzde 7,8 ve 2029 yılı için yüzde 7,6 olarak belirlendi.

Cari açığın GSYH’ye oranı tahmini ise 2027 yılı için yüzde 1,9, 2028 yılı için yüzde 1,8 ve 2029 yılı için yüzde 1,6 olarak belirlendi.

Sunumun tamamlanmasının ardından soru-cevap kısmına geçildi:

Merkez Bankası’nın 2027 OVP oranı daha yüksek görünüyor. Bunu neye bağlıyorsunuz?

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Fatih Karahan, “Önce pandemi ile başladı, daha sonra tedarik zincirlerinde yaşanan dönem dönem sıkıntılar, ardından ticaret savaşları ve bu yıl da gerçekleşen fiziksel savaş kaynaklı olarak artan enerji maliyetleri söz konusu. Bunun dışında, ulaştırma hizmetlerine yansıyan etkileri ve bu hizmetlerin gıdadan tutun birçok ürüne yansıyan etkileri de var. Savaşın beraberinde getirdiği dinamiklerin, gübre gibi birçok tarıma girdi teşkil eden kalemlerde yarattığı etkiyi görüyoruz” dedi.

OVP’de yukarı yönlü ciddi bir revizyon var. Tutarlı olacağına ilişkin piyasayı nasıl ikna edeceksiniz?

Fatih Karahan, “Ciddi bir revizyon ama enflasyon görünümünde karamsarlığa sebep olacak bir revizyon olarak değerlendirmiyoruz. Enflasyon verilerine son dönemde, aylık verilere de baktığımızda bir katılık söz konusu. Ancak hizmet ve eğitimde önceki senelere göre daha olumlu bir görünüm söz konusu. Öte yandan buradaki yatay görünümün ulaştırma ve haberleşme kalemlerinden kaynaklandığını görüyoruz” şeklinde konuştu.

Bir önceki OVP neyi başardı, hedefler tuttu mu?

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, “OVP’lerin en önemli getirisi öngörülebilirliktir, bu çok önemli. Öngörülebilirlikte de artış var. Hedefler tartışılabilir ama bu programlar öngörülebilirliği artırdı. Kural bazlı yaklaşım esas oldu. Tamponları inşa ettik.

Cari açıkta kırılganlığın azalmış olması bence çok değerlidir. 25 yıllık ortalamalara bakın. Altın hariç bakarsanız düzelme çok daha ciddi boyutlarda, yapısal olarak. KKM önemli bir koşullu yükümlülüktü, oradan çıkış önemliydi. Vatandaşlarımızın bütün bu şoklara rağmen geçmişe oranla döviz talebi, liraya olan güveni çok farklı bir noktada. Bunları programın kazanımları olarak görüyorum. Olay hedeflerin takibi şeklinde olmamalı” ifadelerini kullandı.

Enflasyonda geldiğimiz nokta yüzde 30’un üzerinde, savaşın doğrudan tarafı olan ülkelere kıyasla daha yüksek bir enflasyona sahibiz. 2026 için enflasyon tahmini yüzde 16 iken bugün yüzde 28’leri telaffuz ediyoruz. Enflasyonla mücadelemiz neden bu kadar uzun sürdü?

EKONOMİ Gazetesi Ankara Temsilcisi Maruf Buzcugil’in sorusunu Cevdet Yılmaz şöyle yanıtladı:

“Diğer ülkelerden niye daha fazla etkilendik diye bir soru oldu. Geçmişten gelen yüksek enflasyon oranı, ne yapılırsa yapılsın belli ölçüde mevcut sürece yansıyor. Düşük bazla bu sürece girenlerle yüksek enflasyonla girenler aynı şekilde enflasyondan etkilenmiyor. Geçmişin getirdiği atalet var, bunu unutmamak lazım. Dünya enflasyonundaki gelişmeyi de söyledim. Belki puan olarak yüksek gelmeyebilir ama geçmişe bakıldığında, oransal olarak baktığınızda ciddi bir etkilenme olduğunu görüyorsunuz.

Enflasyonla mücadele neden bu kadar uzun sürdü sorusuna dair de iki şey söyleyebilirim. Bir tanesi şu ki dış konjonktür de hiç destek olmadı. Hep olumsuz sürprizlerle karşılaştık. Savaşlar, başka birtakım gelişmeler… Programlar yaşanırken kontrol edemediğiniz sürprizler her zaman olur. Bu bazen olumlu bir sürpriz, bazen olumsuz bir sürpriz olur. Doğrusu, son üç yılda olumlu bir sürpriz görmedik. Genelde olumsuz etkileyen hususlar oldu, mücadelemizi uzattı.

Savaşın etkisi olmasa yüzde 31,5’lerden değil de yüzde 25 enflasyonlardan bahsediyor olacaktık. Bu çok farklı bir finansal atmosferi getirecekti. Tabii ki elimizde olmayan unsurlar olabilir. Bunlara karşı gerekli tedbirleri alıp yolumuza devam etmek zorundayız.

İkinci söyleyeceğim de şudur: Biz bu programı yürütürken büyüme ve enflasyonla mücadele arasında denge kurmaya gayret ettik. Bir taraftan enflasyonu düşürürken, bir taraftan da büyümemizi ve sosyal refahı belli bir seviyede tutma gayreti içinde olduk. Bunun da bir miktar etkisi olduğunu söyleyebilirim.”

Vergi denetimi ve tasarruf konusunda hangi adımlar atılıyor?

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, “Maliye Bakanlığı, yaptırım boyutu hariç izleme, denetleme ve raporlama boyutlarında çok güçlü bir fonksiyon icra ediyor ve sonuç alıyoruz.

En çok vatandaşlarımızın sahada bize ilettiği hususlardan bir tanesi kamuda taşıt kullanımı konusu. 2025 yılında sözleşmesi sona eren kiralık araçlarda yenilenen sözleşmelerde yeniden kiralanan taşıtları yüzde 21 düşürdük. 2025 yılında diyelim ki 100 taşıtın kiralama sözleşmesi bitti, yenilerken onu 79 olarak yenilemişiz. Dolayısıyla burada çok güçlü bir tasarruf var.

Doğru, yatırımlar boyutuyla bakarsanız sadece hizmet binalarını gözden geçirdik. Tespitlerimizde genelde mükellefe ‘Git lütfen düzelt’ diyoruz. Vergi Denetim Kurulu yeni ilkeler ortaya koydu. Önceden büyük veri analitiğini kullanarak tespitlerimizi mükelleflerimizle paylaşıyoruz. ‘Bakın tespitlerimiz bu, biz denetlemeden önce siz düzeltmek isterseniz buyurun düzeltin’ diyoruz.

Her 100 büyük şirketin 31’ini denetliyoruz. Yani büyük şirketlerde denetim oranı 2026 yılı için konuşursak yüzde 31,3. 2024 yılında yüzde 11 civarındaydı.

Vergi gelirlerinin milli gelirlere oranı 15,4. 2023’te 16,6’ya çıktı. 2026’da ise yüzde 17’nin üzerine çıktı. 2027’de yüzde 18 civarında.

Dolaylı vergiler adil vergiler olarak görülmez. Vergide adaleti sağlamak için çok ciddi tedbir aldık. Bu sayede dolaylı vergilerin toplam vergiler içindeki payını azalttık. Bu pay 2023’te yüzde 65,5’e kadar çıkmıştı. 2026 için tahminimiz yüzde 60’ın bir tık altına kadar inebilir. Bu ciddi bir ilerleme, zor bir konjonktür.

Bahane olarak sunmuyorum ama çok uzun yıllardır bakanlık yapan arkadaşlarınız olarak şunu söyleyeyim: Önceki dönemlere göre daha zorlu bir süreçle karşı karşıyayız. Küresel ticaretten, jeopolitik gerginlikten fiili çatışmalara kadar.”

The post TÜRKİYE EKONOMİSİNİN 3 YILLIK YOL HARİTASI BELLİ OLDU first appeared on Ekonomi Ajandası.