Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), 22 Ekim 2026 tarihinde gerçekleştirdiği Para Politikası Kurulu (PPK) toplantısının ardından merakla beklenen faiz kararını açıkladı. Kurul, bir hafta vadeli repo ihale faiz oranı olan politika faizini 1 puan düşürerek yüzde 36 seviyesine indirdi. Karar, ekonomistlerin indirim beklentisiyle örtüştü.

MEVDUAT VE KREDİ FAİZLERİNDE DÜŞÜŞ BEKLENTİSİ

Politika faizindeki indirim, bankaların mevduat ve kredi faiz oranları üzerindeki olası etkileri açısından yakından takip ediliyor. Ancak politika faizindeki düşüşün bankaların uyguladığı faiz oranlarına aynı ölçüde ve hemen yansıması garanti değil. Bankaların fonlama maliyetleri, piyasa koşulları ve enflasyon beklentileri de faiz oranlarının belirlenmesinde etkili oluyor.

Kararın ardından özellikle vadeli mevduat getirileri, ihtiyaç ve ticari kredi maliyetleri ile döviz piyasasındaki hareketlilik yatırımcıların gündeminde yer alıyor.

FAİZ KARARINDA HANGİ GÖSTERGELER ETKİLİ OLUYOR?

TCMB, para politikası kararlarını alırken enflasyonun mevcut görünümünü ve geleceğe ilişkin beklentileri değerlendiriyor. Bu süreçte öne çıkan başlıca göstergeler şunlar:

• Enflasyon gerçekleşmeleri ve beklentileri
• Parasal göstergeler ve kredi büyümesi
• Döviz kurlarındaki hareketler
• İç talep ve toplam arz-talep dengesi
• Kamu ve özel sektörün fiyatlama davranışları
• Birim maliyetler ve maliye politikası göstergeleri

Bu göstergeler, para politikasının yönünün belirlenmesinde ve fiyat istikrarına yönelik adımların şekillenmesinde önemli rol oynuyor.

EYLÜL AYINDA YILLIK ENFLASYON YÜZDE 29,73

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre, Eylül 2026’da tüketici fiyatları aylık bazda yüzde 1,84 artarken yıllık enflasyon yüzde 29,73 olarak gerçekleşti. Böylece yıllık enflasyon, Kasım 2021’den bu yana ilk kez yüzde 30’un altına geriledi.

Enflasyonun seyri, önümüzdeki dönemde TCMB’nin faiz politikası açısından belirleyici olmaya devam edecek.

Kaynak : enuygunfinans

The post MERKEZ BANKASI FAİZİ YÜZDE 36’YA İNDİRDİ first appeared on Ekonomi Ajandası.

Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu S&P Global Ratings, Türkiye ekonomisine ilişkin enflasyon, faiz ve büyüme beklentilerini açıklarken kredi notunun yükselmesi için gerekli koşullara dikkat çekti. Kuruluş, dezenflasyon sürecinin beklentilerden daha güçlü ilerlemesinin kredi notunu destekleyebileceğini belirtirken, rezerv yeterliliği ve Türk lirasına duyulan güvenin de belirleyici olacağını vurguladı.

S&P Global Ratings’in Türkiye Lider Analisti Karen Vartapetov, Türkiye’de enflasyonun düşüş eğilimini sürdürmesini beklediklerini ifade etti. Tek haneli enflasyon hedefini iddialı bulan Vartapetov, düşük çift haneli seviyelerin daha gerçekçi bir hedef olabileceğini değerlendirdi.

Kuruluş, önceki değerlendirmesinde Türkiye’nin kredi notunu “BB-/B”, kredi notu görünümünü ise “durağan” olarak teyit etmişti. S&P’nin 16 Ekim’de beklenen değerlendirmesinde yeni bir karar açıklamamasıyla mevcut not ve görünüm korundu.

KREDİ NOTU ARTIŞI İÇİN ÜÇ KRİTİK KOŞUL

S&P’nin değerlendirmesine göre Türkiye’nin kredi notunun yükselmesi için üç temel unsur öne çıkıyor:

• Enflasyonda daha güçlü düşüş: Dezenflasyon sürecinin beklentilerden daha başarılı ilerlemesi.
• Döviz rezervlerinin güçlenmesi: Merkez Bankasının uluslararası rezervlerini artırmayı sürdürmesi.
• Türk lirasına güvenin korunması: Hane halkının tasarruflarını döviz yerine TL cinsinden araçlarda tutmaya devam etmesi.

Ekonomi politikalarında ani ve öngörülemeyen değişikliklerin yaşanmaması da daha yüksek kredi notuyla uyumlu koşullar arasında gösteriliyor.

YIL SONU POLİTİKA FAİZİ BEKLENTİSİ YÜZDE 35

S&P Global Ratings’in temel senaryosuna göre Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), yılın kalan döneminde faiz indirimlerine devam edebilir. Bununla birlikte kuruluş, politika faizinin 2026 yılı sonunda en az yüzde 35 seviyesinde bulunmasını bekliyor.

Faiz indirimlerinin 2027 yılında da sürmesi öngörülürken, para politikasının geleceği üzerinde enerji fiyatlarının belirleyici olabileceği belirtiliyor. Özellikle petrol fiyatlarındaki hareketlilik ve küresel ekonomik koşulların, Merkez Bankasının faiz kararlarını etkileyebileceği ifade ediliyor.

ENERJİ FİYATLARI ENFLASYON TAHMİNİNİ YUKARI ÇEKTİ

S&P, Orta Doğu’daki savaşın neden olduğu enerji fiyat şokunun Türkiye’ye ilişkin manşet enflasyon tahminini yaklaşık 7 puan artırdığını bildirdi.

Buna karşın iç talepteki zayıflamanın, şirketlerin maliyet artışlarını tüketici fiyatlarına yansıtmasını zorlaştırdığına dikkat çekildi. Hizmet enflasyonunda gözlenen yavaşlama işaretlerinin de dezenflasyon sürecini destekleyebileceği değerlendirildi.

Para politikasının ekonomi üzerindeki etkilerinin daha belirgin hale geldiğini belirten Vartapetov, küresel enerji fiyatları ve dış koşullardaki belirsizlikler nedeniyle para politikasında temkinli yaklaşımın önemini koruduğunu ifade etti.

TÜRKİYE EKONOMİSİNDE 2026 VE 2027 BEKLENTİLERİ

S&P Global Ratings’in Türkiye ekonomisine ilişkin tahminleri, enflasyonda gerileme ve büyümede kademeli toparlanma beklentisini ortaya koyuyor.

S&P’nin tahminleri:

Tahminlere göre ortalama enflasyonun 2027’de gerilemeye devam etmesi, ekonomik büyümenin ise bir önceki yıla kıyasla hızlanması bekleniyor. Bununla birlikte enerji fiyatları, iç talep ve küresel ekonomik gelişmelerin söz konusu görünüm üzerinde etkili olabileceği belirtiliyor.

TL’YE GÜVEN KREDİ NOTU AÇISINDAN ÖNEMLİ

Vartapetov, bazı yatırım fonlarında geçen ay başlayan tasfiye sürecinin finansal piyasalara geniş çapta yayıldığına ilişkin güçlü bir kanıt bulunmadığını belirtti. Fonlardan çıkan paranın Türk lirası cinsinden banka mevduatlarına yönelmesinin TL’ye güven açısından olumlu bir gelişme olduğunu ifade etti.

Ancak soruşturmanın devam ettiğine dikkat çeken Vartapetov, yatırımcı zararlarının nasıl karşılanacağının ve sürecin finansal güven üzerindeki olası etkilerinin izlenmesi gerektiğini kaydetti.

S&P, cari açığın büyümesi ve hane halkının yeniden dövize yönelmesinin ise Türkiye’nin kredi notu üzerinde aşağı yönlü baskı oluşturabileceği uyarısında bulundu.

Türkiye’nin kredi notuna ilişkin görünümde enflasyonla mücadelede sağlanacak ilerleme, rezervlerin güçlendirilmesi ve TL’ye duyulan güvenin sürmesi ön plana çıkıyor. Bu alanlardaki gelişmeler, önümüzdeki dönemde kredi notu değerlendirmeleri açısından belirleyici olacak.

The post TÜRKİYE EKONOMİSİNDE 2026 VE 2027 BEKLENTİLERİ first appeared on Ekonomi Ajandası.

Küresel ekonomide enerji şokunun kısa sürede sona ereceği beklentisi zayıflıyor. Uluslararası Para Fonu (IMF) Başkanı Kristalina Georgieva, Orta Doğu’daki çatışmalar sona erse bile yüksek enerji fiyatlarının bir süre daha devam edebileceğini belirterek, petrol fiyatlarının 2027 boyunca yüksek kalabileceği uyarısında bulundu.

IMF ve Dünya Bankası’nın 12-18 Ekim tarihlerinde Bangkok’ta düzenlenecek yıllık toplantıları öncesinde konuşan Georgieva, küresel ekonominin aynı anda iki farklı şokla karşı karşıya olduğunu söyledi. Orta Doğu kaynaklı enerji arzındaki bozulma büyümeyi baskılarken, yapay zekâ yatırımları talebi ve enerji tüketimini artırıyor.

PETROL 100 DOLAR CİVARINDA

Georgieva, petrol fiyatlarının varil başına yaklaşık 100 dolar seviyesinde bulunduğuna dikkat çekti. Rafineri kapasitesindeki kayıpların ise özellikle motorin gibi ürünlerde fiyat baskısını daha da artırdığını belirtti.

Kış döneminde ısınma talebinin yükselmesi beklenirken, Hürmüz Boğazı üzerinden LNG sevkiyatına ilişkin risklerin devam etmesi doğal gaz piyasasında da yeni fiyat baskıları yaratabilir. IMF Başkanı, savaşın kısa sürede sona ermesi halinde bile enerji fiyatlarının eski seviyelerine dönmesinin zaman alabileceğini söyledi. Brent petrol vadeli fiyatlarının da yüksek fiyatların 2027’ye taşınabileceğine işaret ettiğini belirtti.

IMF’NİN 2027 PETROL VARSAYIMI RİSK ALTINDA

IMF’nin temmuz ayında yayımladığı tahminlerde, Hürmüz Boğazı’nın temmuz ortasından itibaren kademeli olarak normalleşmesi ve petrol akışının Mart 2027’ye kadar savaş öncesi seviyelere dönmesi varsayılmıştı. Bu senaryoda petrol fiyatlarının 2026’da ortalama 89 dolar, 2027’de ise 78 dolar olması öngörülüyordu.

Ancak mevcut gelişmeler bu senaryonun üzerinde bir fiyat baskısına işaret ediyor. IMF, ekim ayında yayımlanacak yeni Dünya Ekonomik Görünümü’nde küresel büyüme tahminlerini güncelleyecek. Georgieva, savaşın etkilediği ekonomilerde daha belirgin aşağı yönlü revizyonlar yapılabileceğini açıkladı.

YÜKSEK PETROL, FAİZ VE BORÇ BASKISINI ARTIRIYOR

Enerji fiyatlarındaki yükseliş yalnızca enflasyonu değil, faiz görünümünü ve tahvil piyasalarını da etkiliyor. Georgieva, ABD, Almanya ve Japonya’nın 10 yıllık tahvil faizlerinin son yılların en yüksek seviyelerine çıktığına dikkat çekti.

IMF’ye göre küresel kamu borcu da İkinci Dünya Savaşı sonrasındaki en yüksek seviyeye ulaşmış durumda ve 2030’dan önce dünya GSYH’sinin yüzde 100’ünü aşması bekleniyor. Yüksek enerji fiyatları ve faiz oranlarının aynı döneme denk gelmesi, borç yükü yüksek ülkelerin mali hareket alanını daha da daraltıyor.

YAPAY ZEKÂ YATIRIMLARI DA RİSK GETİRİYOR

Küresel ekonomideki diğer önemli başlık ise yapay zekâ yatırımları. Georgieva, yapay zekânın doğru kullanılması halinde dünya ekonomisinin yıllık büyümesine yaklaşık 0,5 puan katkı sağlayabileceğini belirtti.

Bununla birlikte yatırımların belirli şirketlerde yoğunlaşması ve yüksek şirket değerlemeleri finansal risk oluşturuyor. Beklenen verimlilik ve kârlılık artışlarının gerçekleşmemesi halinde yapay zekâ yatırımlarındaki olası bir düzeltmenin finansal piyasalar üzerinde geniş çaplı etkiler yaratabileceği uyarısı yapıldı.

TÜRKİYE İÇİN ENERJİ VE ENFLASYON RİSKİ

Enerji ithalatçısı ülkeler açısından petrol ve doğal gaz fiyatlarının uzun süre yüksek kalması önemli bir risk oluşturuyor. Türkiye açısından da yüksek enerji fiyatları akaryakıt maliyetleri, enerji ithalat faturası, cari denge ve enflasyon üzerinde baskı yaratabilir.

Küresel enerji fiyatlarının yüksek kalması aynı zamanda büyük merkez bankalarının faiz indirimlerini daha temkinli yürütmesine neden olabilir. Bu durum gelişmekte olan ülkelerde finansman maliyetlerinin daha uzun süre yüksek kalması riskini beraberinde getiriyor.

IMF’nin mesajı, küresel ekonomi açısından birbirini besleyen bir risk zincirine işaret ediyor: yüksek enerji fiyatları enflasyonu artırıyor, enflasyon faizleri yüksek tutuyor, yüksek faiz ise artan kamu borcunun maliyetini büyütüyor. Enerji piyasalarındaki normalleşmenin 2027’ye kadar gecikmesi halinde bu zincirin küresel büyüme üzerindeki baskısı da sürebilir.

The post IMF’DEN PETROL FİYATLARI İÇİN 2027 UYARISI first appeared on Ekonomi Ajandası.

The post FED FAİZ KARARINI AÇIKLADI! first appeared on Ekonomi Ajandası.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), reel sektör ve finansal sektör temsilcileri ile profesyonellerden oluşan 67 katılımcıyla gerçekleştirdiği Eylül ayı Piyasa Katılımcıları Anketi’nin sonuçlarını açıkladı.

Ankete göre, geçen ay yüzde 2,08 olarak öngörülen eylül ayı TÜFE artış beklentisi yüzde 2,12’ye yükseldi.

Yıl sonu enflasyon beklentisi yüzde 29,43’ten yüzde 29,61’e çıkarken, 12 ay sonrası TÜFE beklentisi yüzde 23,69’dan yüzde 23,70’e yükseldi. 24 ay sonrası enflasyon beklentisi ise yüzde 18,03’ten yüzde 18,32’ye çıktı.

Dolar/TL beklentisinde sınırlı gerileme

Katılımcıların yıl sonu dolar/TL beklentisi 51,6567 seviyesinden 51,5716’ya geriledi. Buna karşılık 12 ay sonrası dolar/TL beklentisi 57,4278’den 58,6049’a yükseldi.

Cari açık beklentisi geriledi

Yıl sonu cari işlemler açığı beklentisi bir önceki anket dönemindeki 50,2 milyar dolardan 50,1 milyar dolara geriledi.

Gelecek yıl için cari işlemler açığı beklentisi de 44 milyar 444 milyon dolardan 44 milyar 368 milyon dolara indi.

Büyüme beklentileri aşağı yönlü

Ankette Türkiye ekonomisinin 2026 yılı büyüme beklentisi yüzde 3’e geriledi. Gelecek yıl için büyüme beklentisi ise yüzde 4’ten yüzde 3,9’a çekildi.

Faiz beklentilerinde düşüş

Katılımcıların TCMB politika faizine ilişkin beklentilerinde de aşağı yönlü revizyon görüldü.

İlk toplantı için politika faizi beklentisi yüzde 37 olurken, ikinci toplantı beklentisi yüzde 36, üçüncü toplantı beklentisi yüzde 35,07 olarak açıklandı.

12 ay sonrası politika faizi beklentisi ise yüzde 29,22’ye geriledi.

The post PİYASANIN YIL SONU DOLAR VE ENFLASYON BEKLENTİSİ BELLİ OLDU! first appeared on Ekonomi Ajandası.

The post TCMB POLİTİKA FAİZİNİ YÜZDE 37’DE SABİT TUTTU first appeared on Ekonomi Ajandası.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) 10 Eylül Perşembe günü gerçekleştireceği Para Politikası Kurulu (PPK) toplantısı öncesinde piyasalarda faiz beklentileri büyük ölçüde netleşti. Yabancı kurumların değerlendirmelerinde eylül ayında politika faizinin yüzde 37 seviyesinde sabit tutulacağı beklentisi öne çıkarken, ilk faiz indiriminin zamanlamasına ilişkin tahminler değişmeye başladı.

BBVA Research, daha önce aralık ayında gerçekleşmesini beklediği ilk 100 baz puanlık faiz indirimi tahminini ekim ayına çekti. Kurum, TCMB’nin 10 Eylül’deki toplantısında politika faizinde değişikliğe gitmeyeceğini, 22 Ekim’deki PPK toplantısında ise 100 baz puanlık indirime gideceğini öngörüyor.

Bu senaryonun gerçekleşmesi halinde politika faizi yüzde 37’den yüzde 36’ya gerileyecek. BBVA Research, faizin yıl sonuna kadar yüzde 36 seviyesinde kalmasını bekliyor. Bank of America’nın da ilk faiz indirimi için ekim ayını işaret ettiği belirtiliyor.

Enflasyon görünümü temkinli duruşu destekliyor

BBVA Research değerlendirmesinde, enflasyon göstergelerindeki gelişmelere dikkat çekildi. Mevsimsellikten arındırılmış aylık enflasyonun yüzde 2,2’den yüzde 2,4’e yükseldiği belirtilirken, medyan ve çekirdek enflasyon göstergelerinin de aylık bazda sırasıyla yüzde 1,7 ve yüzde 1,8 seviyelerine çıktığı ifade edildi.

Kurum, enflasyon beklentilerindeki yeterli iyileşmenin henüz sağlanamaması, hizmet enflasyonunun yüksek seyretmesi ve gıda ile enerji fiyatlarındaki oynaklığın TCMB’nin temkinli para politikası duruşunu sürdürmesini gerektirdiğini değerlendirdi.

Garanti BBVA Yatırım da 3 Eylül tarihli günlük piyasa raporunda kalıcı enflasyon risklerine dikkat çekerek, TCMB’nin eylül toplantısında politika faizini değiştirmemesini beklediğini açıkladı.

Citi’nin yıl sonu faiz beklentisi yüzde 35

Citi Research de TCMB’nin 10 Eylül toplantısında politika faizini değiştirmeyeceği görüşünde. Kurum, yıl sonunda politika faizinin yüzde 35 seviyesine gerilemesini bekliyor.

Citi analistleri, 12 ay sonrası enflasyon beklentisinin şubat ayındaki dip seviyeden bu yana 159 baz puan yükselerek yüzde 23,69’a çıktığına dikkat çekti. 24 ay sonrası enflasyon beklentisinin de Ocak 2025’ten bu yana ilk kez yüzde 18’in üzerine çıkması, enflasyon beklentilerindeki bozulmaya ilişkin endişeleri artırdı.

Citi, iç talepteki zayıflamaya karşın dezenflasyonist etkinin sınırlı kaldığını belirterek, fiyat baskılarının dönemsel şoklardan ziyade arz kaynaklı ve yapısal unsurlarla bağlantılı olduğuna işaret etti.

Piyasa anketlerinde de faiz değişikliği beklenmiyor

Piyasa katılımcılarının beklentileri de eylül ayında faiz indirimi ihtimalinin düşük olduğuna işaret ediyor.

19 katılımcıyla gerçekleştirilen ankette politika faizine ilişkin medyan beklenti yüzde 37 seviyesinde oluştu. Katılımcıların ikisi 100 baz puan, biri ise 50 baz puanlık faiz indirimi beklerken, genel beklenti faiz oranının sabit tutulması yönünde oldu.

26 kurumun katıldığı başka bir ankette ise yıl sonu politika faizi beklentisi yüzde 35 seviyesinde korunurken, 2026 sonu enflasyon beklentisi yüzde 29’dan yüzde 29,5’e yükseltildi.

Gözler ekim toplantısına çevrilebilir

TCMB’nin 10 Eylül’de politika faizini yüzde 37’de sabit tutması halinde piyasaların odağının 22 Ekim’de gerçekleştirilecek PPK toplantısına çevrilmesi bekleniyor.

BBVA Research ve Bank of America ilk faiz indiriminin ekimde gelebileceğini öngörürken, Citi yıl sonuna kadar toplam 200 baz puanlık indirim bekliyor. Bu senaryoda politika faizinin yıl sonunda yüzde 35 seviyesine gerilemesi öngörülüyor.

TCMB’nin eylül kararının ardından 2026 yılında iki PPK toplantısı daha bulunuyor. Merkez Bankası’nın 22 Ekim ve 10 Aralık tarihlerindeki toplantılarında alacağı kararlar, faiz indirimi sürecinin yönü açısından kritik olacak.

Enflasyon beklentilerindeki seyir, hizmet enflasyonunun görünümü ile gıda ve enerji fiyatlarındaki hareketlilik, önümüzdeki dönemde faiz indirimlerinin zamanlaması ve büyüklüğünde belirleyici olmaya devam edecek.

The post DEV BANKALARDAN TCMB İÇİN YENİ FAİZ TAHMİNİ: İLK İNDİRİM EKİMDE GELEBİLİR first appeared on Ekonomi Ajandası.

The post KÜRESEL PİYASALARDA GÖZLER FED’DE first appeared on Ekonomi Ajandası.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Fatih Karahan, “Enflasyon Raporu 2026-III” sunumunu gerçekleştirdi.

Buna göre Karahan, 2026 yıl sonu enflasyon tahminini yüzde 26’dan yüzde 28’e çıkardıklarını duyurdu. Karahan, enflasyonun 2027 sonunda yüzde 15’e, 2028 sonunda ise yüzde 9’a gerilemesini, orta vadede ise yüzde 5’lik hedefte istikrara kavuşmasını öngördüklerini belirtti.

Merkez Bankası Başkanı Karahan’ın sunumunda öne çıkanlar şöyle:

Dezenflasyon sürecinin seyrinde bu yıl öne çıkan jeopolitik gelişmeler, Mayıs Enflasyon Raporu’ndan bu yana dalgalı seyrini koruyor. Bu gelişmelerin enflasyon görünümü üzerindeki etkilerini proaktif bir şekilde takip ediyoruz.

Haziran ayında ABD ile İran arasında varılan mutabakatın ardından jeopolitik risklerde geçici bir gerileme gözledik. İzleyen dönemde jeopolitik riskler, savaşın seyri ve taraflar arasında yeni bir anlaşma ihtimaline ilişkin haber akışı nedeniyle dalgalı bir görünüm sergiledi.

Enerji fiyatları, küresel enflasyon üzerinde etkisini sürdürüyor

Küresel büyümenin 2026 yılında ivme kaybetmesi bekleniyor. Dalgalı bir seyir izleyen enerji fiyatları, küresel enflasyon ve enflasyon beklentileri üzerinde etkili olmayı sürdürüyor.

Cari açık millî gelire oranla tarihsel ortalamaların altında

İkinci çeyrekte hizmet üretimi yataya yakın seyrederken sanayi üretimi arttı. İşgücü piyasasında, ikinci çeyrekte manşet işsizlik oranının gerilediğini görüyoruz.

İkinci çeyrekte altın hariç bakıldığında perakende satışların büyümesi bir önceki çeyreğin altında gerçekleşti.

İkinci çeyrekte cari açık millî gelire oran olarak tarihsel ortalamaların altında bir seyir izledi.

Arz yönlü baskılar dezenflasyonda ivme kaybına neden oluyor

Arz yönlü baskılar önceki Rapor dönemine kıyasla bir miktar hafiflese de, dezenflasyonda ivme kaybına neden olmaya devam etti.

Diğer taraftan, yönetilen/yönlendirilen ürünlerde fiyat artışlarının bir süredir TÜFE’nin üzerinde seyrettiğini görüyoruz. Dolayısıyla söz konusu ürünleri dışlayan F endeksi manşet enflasyonun altında seyrediyor.

Temmuzda enflasyonun ana eğilimi geriledi

Temmuz ayında enflasyonun ana eğiliminde dağılım bazlı göstergeler öncülüğünde gerileme gördük. Bununla birlikte, tasarım gereği daha uzun vadeli eğilimleri yansıtan ve tek seferlik etkileri dışlayan trend enflasyon göstergesi görece yatay seyrediyor.

Gıda enflasyonundaki olumsuz ayrışma belirginleşti

Bildiğiniz gibi, jeopolitik şokun enflasyondaki ilk yansımaları ağırlıklı olarak enerji ve petrokimya ile bağlantısı güçlü alt gruplar üzerinden gerçekleşti. Bu doğrultuda, enerji ve temel mal grubu enflasyonlarında ikinci çeyrekte bir güçlenme izledik.

Gıda üretimi görünümündeki genel iyileşmeye karşın, gıda enflasyonundaki olumsuz ayrışma belirginleşti.

Enerji fiyatlarındaki artış ağustos ayına da sarkıyor

Jeopolitik gelişmeler eşliğinde artan belirsizlikler neticesinde enerji fiyatları temmuz ayında yeniden yükseldi. Öncü göstergeler, bu etkilerin ağustos ayına da sarktığına işaret ediyor.

Sıkı para politikasının tüketim talebinde yol açtığı yavaşlama, temel mal enflasyonundaki artışı sınırlayan önemli bir faktör oldu.

Arz şoklarına rağmen, hizmet enflasyonundaki yavaşlama devam ediyor. Talebin zayıflaması bu görünüme katkıda bulunuyor. Hizmet enflasyonundaki yavaşlamada, özellikle kira ve eğitim hizmetlerinin rolü belirgin.

Akaryakıt fiyatlarındaki artışın etkileriyle ulaştırma hizmetlerinin ilk yedi aydaki fiyat artışları güçlü oldu. Ayrıca, son dönemde haberleşme hizmetleri enflasyonunda da bir güçlenme gözlüyoruz.

Makroihtiyati tedbirleri uygulamaya devam ediyoruz

Son Rapor döneminden bu tarafa sıkı para politikası duruşunu desteklemek amacıyla, 1 hafta vadeli repo ihalesi açmadık. Piyasanın likidite ihtiyacını ise üst banttan yapılan gecelik fonlama işlemleri ile karşılamayı sürdürdük.

TL mevduat, kredi büyümesi ve likidite yönetimi odaklı makroihtiyati tedbirleri sıkı parasal duruşumuzu desteklemek üzere uygulamaya devam ediyoruz.

Kredi büyümesi ikinci çeyrekte belirgin yavaşladı

2025 yılı son çeyreğinde hızlanan kredi büyümesi 2026 yılı ikinci çeyreğinden itibaren belirgin yavaşladı.

Enflasyon tahminlerinde yukarı yönlü güncelleme

2026 yıl sonu enflasyon tahminimizi yüzde 28 olarak yukarı yönlü güncelledik. Enflasyonun 2027 yıl sonunda yüzde 15’e, 2028 yıl sonunda ise yüzde 9’a geriledikten sonra orta vadede enflasyon hedefi olan yüzde 5 seviyesinde istikrar kazanacağını öngörüyoruz.

Savaş ve ateşkesin gidişatına bağlı olarak petrol ve doğal gaz fiyatlarının daha uzun süre daha yüksek kalması, yukarı yönlü risklerin başında geliyor. Ayrıca motorin fiyatlarında rafineri marjları kaynaklı yükselişler de enerji fiyatları üzerindeki yukarı yönlü riskleri canlı tutuyor.

Gıda fiyatları tarafında, uluslararası tarımsal emtia fiyatları, tarımsal girdi fiyatları, iklim koşulları ve arz gelişmeleri her zamanki gibi önemini koruyor. Özellikle işlenmemiş gıda grubunda arz yönlü gelişmeler, kısa vadeli enflasyon görünümü üzerinde her iki yönde de etkili olabilir.

Sıkı para politikası duruşunu kararlılıkla sürdüreceğiz

Her fırsatta vurguladığım gibi; fiyat istikrarı, sürdürülebilir büyüme ve toplumsal refah artışı için bir ön koşul. Bu nedenle, ara hedeflerle uyumlu bir seyir içinde fiyat istikrarı sağlanana kadar, sıkı para politikası duruşunu kararlılıkla sürdüreceğimizi yeniden belirtmek isterim.

TCMB Başkanı Fatih Karahan’ın Enflasyon Raporu sunumu sona erdi; ardından soru-cevap bölümüne geçildi.

Önümüzdeki döneme ilişkin risklerin olduğu yerde dışsal şokları ve beklentileri yeterince dahil ediyor mu?

Son üç yıla baktığımızda tahminlerimizin ve hedeflerimizin üzerinde kaldığını kabul etmemiz gerekiyor. Birçok dışsal şokla karşı karşıya geldik ve bunlar olumsuz yönde oldu. Bu şoklar neticesinde enflasyonda hedeflerimizin üzerinde kaldık; sıkı para politikası olmasaydı daha yüksek seviyeleri görürdük. Kısa vadeden ziyade orta vadeye odaklanmak lazım, kalıcı refah artışı için fiyat istikrarı şart. En doğrusu kararlılıkla devam etmek, dezenflasyon odaklı sıkı duruşumuzu sürdüreceğiz.

Gözlemlediğiniz fiyatların doğası ile ilgili bir sapma mı oldu? Ağustos TÜFE’sinde dayanıklı malda bir bozulma mı göreceğiz?

Ana eğilim tahminlerimizden farklı olarak olumlu oldu, manşete aynı oranda yansımadığı bir ay oldu. Birden fazla faktör öne çıkıyor. Savaşın yeniden başlaması etkili oldu. Gıda temmuz ayında öne çıkan bir unsur oldu. Ana eğilim de bir miktar geriledi. Temel malın iyi gelmesinden temel fark oluştu. Kira ve eğitimde bizim beklediğimizden bir miktar daha iyi bir görünüm söz konusu oldu. Savaşa yönelik gelişmelere rağmen bu iyileşmenin iyice netleşiyor olması oldukça önemli. Özetle bakmak gerekirse temmuz ayında bizim beklentimize göre farklı gerçekleşmenin temel mal üzerinde kaynaklandığını, burada da sıkı para politikasının bizim tahminimizden daha etkili olmasının öne çıktığını görüyoruz. Ağustos ayına sarkan bir etki söz konusu değil; ağustos ayının kendine has dinamikleri olacak. Ağustos ayı için yönlendirme yapmayı sağlıklı bulmuyorum.

İş dünyasının özellikle yüksek faiz politikası ile ilgili dair çeşitli eleştirileri oldu. Enflasyonla mücadele ederken Türkiye’nin sanayi alt yapısı çöküyor mu? Bununla ilgili ek paketiniz olacak mı?

Dönem dönem sanayisizleşme eleştirilerini duyuyoruz. Biz de bu doğrultuda 2025 yılında başladığımız reel sektör görüşmelerine devam ediyoruz. Bu görüşmelerde de tespitlerde bulunma imkanımız oluyor. Sanayi görünümünü etkileyen birden fazla faktör var. Genelde para politikası suçlanabiliyor ama daha fazla öne çıktığını düşündüğümüz unsurlar söz konusu. Bunlardan en önemlisi her zaman vurguladığımız gibi dış talep görünümü. Küresel büyüme bir süredir zayıf seyrediyor. Çeşitli unsurlardan dolayı. Savaş nedeniyle beklenen toparlanma olmadı. Bu dış talep tarafında sanayi açısından olumsuz bir görünüm arz ediyor. İkincisi ise, geçen sene hız kazanan ve bir süredir devam eden dış ticarette artan korumacı politikalar. Bu sene jeopolitik gelişmeler ve ortaya çıkan belirsizlikler de buna eklendi. Bu unsurlar sanayi için olumsuz bir durum yarattı. Bazı eleştiriler de bizim politikalarımız nedeniyle artan finansman maliyeti ve kur konusunda olabiliyor. Mevcut verilere baktığımızda arz kapasitesi yönünde bir bozulma olmadığını değerlendiriyoruz. Üretimdeki düşüşün kapasite kullanım oranın azalmasından kaynaklı olduğunu görüyoruz.

Yerli ve yabancının TL’de tuttuğu sıcak para uzun süreli yüksek faiz sayesinde 132 milyar dolara ulaşmış durumda ve her ay hızla artmaya devam ediyor. Bu sıcak para çıkmaya kalkarsa ne gibi bir hazırlığınız söz konusu? Bu seviyede sıcak paranın Merkez Bankası’nın yüksek faize bağımlı hale getirdiğini düşünüyor musunuz?

Bu ülkede yerel paranın payının artmasının risk olarak değerlendirilmesini açıkçası anlamakta zorlanıyorum. Finansal sistemi sağlıklı işleyen ekonomi politikalarına ve yerel paraya güvenin olduğu bir ekonomide zaten bu oranın yüksek olması beklenir. Geçmişte düşüktü ama politikalar eşliğinde belli bir noktaya geldik. Bunu bir risk değil başarı unsuru olarak görüyorum. Tabii ki TL payının sıkı para politikası altında cazip olması tercih edilmesi normal bir durum. Yakın geçmişte çok fazla oynaklık yaşadık dolayısıyla TL’ye güvenin tahsis edilmesini oldukça önemli buluyor, TL’nin cazibesinin de korunması gerektiğini düşünüyorum. Geçen seneden bu yanapara politikası faizi yüzde 50’den yüzde 37’ye geldi. Aslında mevcut enflasyona göre oldukça sıkıyız, doğru sıkılığı sağladığımızı düşünüyoruz ama bu süreçte ciddi indirimler de yapıldı. Aynı zamanda bu süreçte çok ciddi şoklarla da karşılaştık. Bütün bu şoklara rağmen, getirinin azaldığı dönemde TL’nin payının azalmadığını tam tersine arttığını görüyoruz. Bu da politikalara olan güvenin arttığını gösteriyor. Bunu risk unsuru olarak değil de başarı unsuru olarak görüyorum.

The post MERKEZ BANKASI YIL SONU ENFLASYON TAHMİNİNİ YÜKSELTTİ first appeared on Ekonomi Ajandası.

ABD Merkez Bankası’nda eylül ayına ilişkin faiz tartışması yeniden sertleşiyor. Boston Fed Başkanı Susan Collins, ekonomik verilerin gerektirmesi halinde daha sıkı para politikasına geçmeye hazır olduğunu belirterek Fed faiz artışı ihtimaline açık kapı bıraktı.

Açıklamanın zamanlaması piyasalar açısından kritik. ABD’de temmuz ayı tüketici enflasyonu bugün Türkiye saatiyle 15.30’da açıklanacak ve sonuç, Fed’in 16 Eylül’de vereceği karar öncesindeki en önemli göstergelerden biri olacak.

Collins eylül için kapıyı açık bıraktı

Collins’in mesajı Fed faiz artışı tartışmasında yeni bir gelişme olsa da merkez bankası içinde bu yöndeki görüşler ilk kez dile getirilmiyor. Temmuz toplantısında Fed politika faizini yüzde 3,50–3,75 aralığında sabit tutarken üç üye 25 baz puanlık artıştan yana oy kullanmıştı.

Collins bu yıl faiz kararlarında oy kullanmıyor. Ancak Federal Açık Piyasa Komitesi toplantılarına katılıyor ve para politikası tartışmalarında görüşlerini dile getiriyor.

Hayat pahalılığı Fed üzerindeki baskıyı artırıyor

Collins’in özellikle üzerinde durduğu noktalardan biri ABD’de yaşam maliyetlerinin yüksek kalması oldu. İran savaşıyla birlikte enerji fiyatlarında yaşanan yükseliş, özellikle düşük gelirli hanelerin bütçesi üzerindeki baskıyı artırıyor.

Petrol fiyatlarındaki son hareket de Fed’in işini zorlaştırıyor. Enerji maliyetlerinin yüksek seyretmesi, yalnızca benzin ve ulaşımı değil üretim, lojistik ve birçok tüketici ürününün maliyetini etkileyerek enflasyonun daha dirençli kalmasına yol açabiliyor.

Fed faiz artışı açısından belirleyici soru da burada ortaya çıkıyor. Merkez bankası enerji kaynaklı fiyat baskısını geçici kabul ederse faizleri değiştirmeden bekleyebilir; fiyat artışlarının ekonominin geneline yayıldığına ilişkin işaretler güçlenirse sıkılaşma ihtimali artabilir.

Bütün hesap saat 15.30’da değişebilir

Piyasaların gözü şimdi ABD’nin temmuz ayı tüketici enflasyonunda. Ekonomistlerin beklentisi tüketici fiyatlarının aylık yüzde 0,1 artması, yıllık enflasyonun ise yüzde 3,5’ten yüzde 3,4’e gerilemesi yönünde.

Gıda ve enerji hariç çekirdek enflasyonun aylık yüzde 0,2 artması bekleniyor. Yıllık çekirdek enflasyon tahmini ise yüzde 2,5 seviyesinde bulunuyor.

Verinin beklentilerin altında kalması Fed faiz artışı beklentilerini yeniden zayıflatabilir. Buna karşılık özellikle çekirdek enflasyonda yukarı yönlü sürpriz görülmesi halinde Collins’in sözleri daha fazla ağırlık kazanabilir ve eylül toplantısında faiz artışı ihtimali güçlenebilir.

Fed’de artış cephesi küçümsenmeyecek kadar güçlü

Son istihdam verileri Fed üzerindeki baskıyı bir miktar azaltmıştı. ABD ekonomisinin temmuz ayında 23 bin kişilik istihdam kaybı açıklaması, piyasaların eylül ayındaki faiz artışı beklentisini aşağı çekmesine neden olmuştu.

Ancak Fed içinde enflasyona karşı daha sert davranılması gerektiğini savunan kanat hâlâ güçlü. Temmuz toplantısında üç yetkilinin faiz artışı istemesi ve Collins’in yeni açıklaması, eylül kararının yalnızca istihdam verilerine bağlı olmayacağını gösteriyor.

Fed faiz artışı açısından önümüzde yaklaşık bir aylık kritik veri takvimi bulunuyor. Bugünkü enflasyonun ardından yeni istihdam, ücret ve fiyat göstergeleri de açıklanacak.

Bu nedenle piyasalar için asıl soru artık yalnızca Fed’in eylülde ne yapacağı değil, önümüzdeki verilerin merkez bankası içindeki dengeyi hangi tarafa çevireceği olacak.

The post EYLÜLDE FAİZ ARTIŞI MASADA! first appeared on Ekonomi Ajandası.