Küresel tahvil piyasalarında yükselen faizler, Euro Bölgesi’nin yüksek borçlu ülkeleri üzerindeki baskıyı artırırken ekonomist Robin Brooks, Avrupa Merkez Bankası’nın (ECB) önümüzdeki dönemde karşılaşabileceği olası borç krizine ilişkin dikkat çeken bir senaryo ortaya koydu.

Brooks’a göre krizin derinleşmesi halinde ECB ilk aşamada beklemeyi tercih edecek, ardından İtalya ve İspanya’daki tahvil piyasalarına yönelik adımlar gündeme gelecek. Bu müdahalelerin yeterli olmaması durumunda ise Fransa için çok daha kapsamlı bir müdahale tartışması başlayabilir.

ECB’nin kritik aracı: TPI

Brooks’un senaryosunun merkezinde ECB’nin 2022’de oluşturduğu Aktarım Koruma Aracı (TPI) bulunuyor. TPI, Euro Bölgesi ülkelerinin tahvil getirileri arasındaki hareketlerin para politikasının aktarımını bozması durumunda ECB’nin belirli ülkelerin tahvillerini satın almasına imkân tanıyor.

Brooks, ECB’nin birkaç hafta içinde Fransa dışındaki bazı ülkeler için bu aracı devreye sokabileceğini öne sürüyor. Özellikle İtalya ve İspanya’nın ilk aşamada öne çıkabileceğini düşünüyor.

Asıl sorun Fransa olabilir

Brooks’a göre sadece İtalya ve İspanya’daki tahvil faizlerini kontrol altında tutmaya çalışmak yeterli olmayabilir. Fransa kaynaklı baskının sürmesi durumunda Euro Bölgesi tahvil piyasalarındaki gerilimin diğer ülkelere yayılabileceğini savunan Brooks, bu nedenle ECB’nin sonunda Fransa için de harekete geçmek zorunda kalabileceğini ileri sürüyor.

Ancak böyle bir adımın siyasi sonuçlarının çok daha ağır olabileceğine dikkat çekiyor. Özellikle Almanya ve Kuzey Avrupa ülkelerinde ECB’nin yüksek borçlu ülkeleri desteklediği yönündeki tartışmaların yeniden güçlenebileceğini belirtiyor.

Petrol fiyatları kritik

Brooks, senaryoyu değiştirebilecek önemli faktörlerden birinin İran’daki savaşın sona ermesi ve petrol fiyatlarının gerilemesi olduğunu belirtiyor. Petrol fiyatlarındaki düşüşün enflasyon baskısını azaltarak küresel tahvil piyasalarını rahatlatabileceğini ve Fransa’ya zaman kazandırabileceğini ifade ediyor.

Bununla birlikte Brooks, asıl sorunun Euro Bölgesi’ndeki yüksek kamu borcu ve maliye politikaları olduğunu savunuyor. Bu nedenle enerji fiyatlarında yaşanabilecek bir rahatlamanın temel mali sorunları ortadan kaldırmayacağı görüşünde.

The post AVRUPA’DA BORÇ KRİZİ ENDİŞESİ: GÖZLER ECB’DE first appeared on Ekonomi Ajandası.

AB içindeki en yüksek artış %16,4 ile Macaristan’da, en düşük artış %1,3 ile Malta’da gerçekleşti. Türkiye’deki maliyet artışı, listenin zirvesindeki Macaristan’ın iki katından fazla olsa da, istihdam canlılığını koruyor. TÜİK verilerine göre aynı dönemde istihdam %1,7, çalışılan saat ise %2,7 yükseldi. Bu iki verinin birlikte artması, yükselen maliyete rağmen şirketlerin ekip büyüklüğünü ya da çalışma saatlerini daraltma yoluna gitmediğini gösteriyor.

Artışın Kaynağı Yalnızca Maaşlar Değil

Toplam işgücü maliyeti, sadece çalışana ödenen brüt ücretle sınırlı değil. Sosyal güvenlik ve işsizlik sigortası payları ile kıdem ve ihbar tazminatı karşılıkları toplam maliyetin bir parçası ve bu bileşenler “ücret dışı işgücü maliyeti” olarak tanımlanıyor. Türkiye’de ikinci çeyrekte brüt ücretler yaklaşık %35,8 artarken, ücret dışı maliyetlerdeki artış %42,9’a ulaştı. Avrupa’da ise bu iki maliyet bileşeni birbirine paralel ilerliyor. Eurostat verilerine göre AB genelinde ücretler %3,7, ücret dışı maliyetler %3,2 arttı. Türkiye’de ise ücret dışı maliyetler, ücret artışının yaklaşık yedi puan önünde seyrediyor. Bu da ücret artışını izlemenin toplam maliyeti öngörmeye yetmediğini gösteriyor. Şirketlerin işgücü maliyetini “ücret” ve “ücret dışı” olarak izleyen, yıllık bütçe çalışmasıyla sınırlı kalmayan bir planlamaya geçmesi gerekiyor.

Maliyet Artışının Karşılığı Verimlilikle Kurulur

İnsan kaynakları danışmanlık firması Gilda&Partners Consulting Kurucu Ortağı Jilda Bal, bu verilerin maliyet planlamasını ve verimlilik odağını şirketlerin gündemine taşıdığını belirtiyor: Bal, “İşgücü maliyeti hızla artarken, şirketlerin daha disiplinli bütçe planlaması yapması gerekiyor. Ancak rekabet gücünü asıl belirleyecek olan, bu artışın karşılığında ne üretildiği olacaktır. Maliyet artışı aynı sektördeki bütün şirketler için benzer şekilde işliyor, fark ise her çalışanın yarattığı değerden doğuyor. Bu nedenle yeni dönemde şirketlerde verimlilik odağının belirgin şekilde artması gerekiyor. İş süreçlerinin sadeleştirilmesi, teknolojinin doğru kullanımı, yetkinlik gelişimi ve çalışan başına yaratılan değerin düzenli ölçülmesi bu odağın somut adımlarıdır. Verimliliği bir tasarruf programının ötesinde, çalışan deneyimini de iyileştiren bir iş stratejisi olarak ele almak gerekiyor. İstihdamın artmaya devam etmesi, şirketlerin büyüme hedeflerini koruduğunu gösteriyor. Bu büyümeyi sürdürülebilir kılmanın yolu, maliyet artışını verimlilik artışıyla dengelemekten geçiyor” diyor.

The post TÜRKİYE’DE İŞGÜCÜ MALİYETİ AVRUPA’NIN 10 KATI HIZLA ARTTI first appeared on Ekonomi Ajandası.